« desember 2005 | Aðalsíða | febrúar 2006 »
29. janúar 2006
Biskup og stjórnsýslulög
Héraðsdómur Reykjavíkur dæmdi Karl Sigurbjörnsson, biskup, fyrir að brjóta stjórnsýslulög við ráðningu prests í London. Hann hafði ekki sama hátt á ráðningunni og gert er ráð fyrir í stjórnsýslulögum, þó að hann virðist hafa reynt að hátta ráðningunni með sanngjörnum hætti.
En bíðum nú við. Af hverju getur biskup ekki ráðið þann sem hann vill, með þeim hætti sem hann kýs? Jú, hann er að ráða opinberan starfsmann. Prestar kirkjunnar eru ekki eins og klerkar í öðrum söfnuðum, þeir eru opinberir klerkar - klerkar ríkisins.
Stjórnmálamenn ættu að gera kirkjunni og skattgreiðendum greiða og skilja algerlega á milli kirkju og ríkis.
Sævar Guðmundsson kl. 12:10
28. janúar 2006
Réttindi eða forréttindi?
Á hverju hef ég rétt? Hef ég rétt á eignum, drykkjum, þjónustu og vörum? Að öllu jöfnu er svarið nei. Ef ég sem um að skipta á peningum og t.d. kókdós þá má segja að ég hafi öðlast rétt til kókdósar þegar ég hef afhent peningana. Lengra nær það hins vegar ekki þegar kemur að öðru en réttinum til að vera látinn í friði (á meðan ég virði rétt annarra til þess sama). Ég hef ekki „rétt“ á menntun, vatni, heilbrigðisþjónustu, samgöngutækjum, launum, launakjörum eða neitt af þessu tagi nema hafa samið um það og staðið við minn hluta samningsins.
Margir eiga auðvelt með að tala um „réttinn“ til menntunar, telja sjálfum sér í trú um að aðrir borgi reikninginn og láta þar við sitja. Ónefnt er að í raun er verið að krefja skattheimtandi ríkisvaldið um ákveðna þjónustu sem það lætur engan og nákvæmlega engan fara með í gröfina ógreidda. Að námsmaður lifi á skertum tekjum verkamannsins í dag eða sjúklingurinn sé látinn þjást fyrir skurðaðgerðina með stórkostlega skertum tekjum alla ævi eru hvorki „réttindi“ né hlunnindi, heldur forréttindi sem ævinlega koma í andlitið á þeim sem eiga ekki stjórnmálamenn í vasanum.'
Birtist áður í DV fimmtudaginn 26. janúar 2006
Geir Ágústsson kl. 14:26
24. janúar 2006
Er uppsagna að vænta hjá hinu opinbera?
Tekið úr frétt mbl.is:
Forsætisráðuneytið er að hleypa af stokkunum nýju verkefni er nefnist Ísland.is. Það felst í því að koma upp einni þjónustuveitu sem hefur það að markmiði að auðvelda aðgengi að allri opinberri þjónustu.Þetta er gott framtak og þarft. Flest ef ekki öll stærri þjónustufyrirtæki á Íslandi hafa fyrir löngu tekið ýmis konar sjálfsafgreiðslu og upplýsingaveitingu upp á rafrænu formi enda er til mikils að vinna að geta veitt góða þjónustu á aðgengilegan hátt án þess að kosta of miklu til í starfsmannahaldi. Það að ríkið sé svolítið seint að átta sig er hvorki nýtt né óvænt.Þar sem það er mögulegt, á notandinn að geta afgreitt sig sjálfur og hann á ekki að þurfa að vita fyrirfram hvaða stofnun veitir þá þjónustu sem hann þarf á að halda.
En eins og með önnur þjónustufyrirtæki sem eru að leitast við að straumlínulaga rekstur sinn hlýtur maður að spurja sig að einu núna: Koma uppsagnir hjá hinu opinbera til með að fylgja í kjölfar þess að nú er hægt að draga saman á upplýsingaveitu- og afgreiðslusviðinu? Að vísu vita allir svarið við þessari spurningu, sem er neitandi. Ríkið segir aldrei upp starfsmönnum sínum sama hvað gengur á, nema e.t.v. óbeint með því að einkavæða og bjóða út heilu og hálfu einingar ríkisrekstrarins.
Og er það ekki umhugsunarvert?
Geir Ágústsson kl. 16:07
23. janúar 2006
Tungumálafasismi
Páll Valsson, útgáfustjóri skáldverka og fræðirita hjá Eddu, er áhyggjufullur maður. Að hans mati eru „undirstöður tungunnar að bresta“. Ekkert minna en „stökkbreyting í þróun tungumálsins“ væri á næsta leiti, „beygingakerfið í uppnámi og setningafræðilegur grundvöllur sömuleiðis“. Þá telur hann að „íslenska yrði útdauð eftir hundrað ár“ yrði ekkert að gert.
Ég hvet Pál til að draga andann djúpt og telja upp á tíu. Eftir hundrað ár þarf hann ekki að eiga samskipti við neinn sem hann skilur ekki frekar en í dag. Fólk eftir hundrað ár mun áreiðanlega finna einhverjar leiðir til að eiga samskipti sín á milli jafnvel þótt einhver bóksali fyrir 100 árum hefði ekki kallað tungumálið íslensku ef hann væri enn uppi.
Þessi hystería minnir mig á að tungumálið er ekkert ólíkt annarri tækni sem menn hafa þróað. Hún þróast. Þannig má vera að ómögulegt verði að framkalla allar þær stafrænu myndir sem teknar eru í dag með þeirri tækni sem verður ráðandi eftir hundrað ár. Jafnvel ómögulegra en að lesa Eglu með tungumálatækni samtímans.
So what. Þeir sem vilja halda áfram að framleiða úrelta tækni eða kenna tungumál eins og það var fyrr á öldum geta gert það á eigin kostnað. Þetta þarf menntamálaráðfrú að meðtaka. Fólkið í landinu þarf engan tungumálafasisma til að tala saman. Niður með Stofnun íslenskra fræða!
Oddgeir Einarsson kl. 23:15
21. janúar 2006
Um málfrelsið góða
Oft er sagt að á Íslandi ríki málfrelsi. Við hreykjum okkur af þessu. Við bendum á frjálslynt ákvæði í stjórnarskránni þar sem tjáningarfrelsi í orðum og á prenti er varið. Á Íslandi ríkir hins vegar ekki málfrelsi. Á eftir stjórnarskrárákvæðinu sem kveður á um frelsi til tjáningar kemur ákvæði sem kveður á um skerðingu þess frelsis, m.a. í nafni furðufyrirbæris sem nefnist „allsherjarregla“, og minnir helst á eitthvað sem forsvarsmenn Þriðja ríkisins hefðu geta látið sér detta í hug.
Hvað gerist t.d. ef mér dytti í hug að kaupa 30 sekúndur af sjónvarpsútsendingu og segja frá nýja og frábæra vodkanum í Vínverslun Alþingis? Hvað ef ég segði að ilmandi tóbaksreykur væri ekki bara fíkn og heilsuspillir, heldur einnig ánægjuvaldur og félagsstyrkjandi meðal? Hvað ef mér dytti nú í hug að ferðast til svörtustu Afríku, mynda mér einsleita en jafnframt einlæga skoðun á hegðun og atferli innfæddra, og segja svo frá henni á ákveðinn og e.t.v. harðorðan hátt í íslenskum prent- eða útsendingarmiðli?
Á meðan Alþingismenn kalla hvern annan ókvæðisorðum á hinni virðulegu löggjafarsamkundu Íslendinga er saklausum borgurum hótað eignatöku og frelsissviptingu ef þeir tjá sig út fyrir ramma þess sem kallast „allsherjarregla“. Er þetta málfrelsi?
Birtist áður í DV 19. janúar 2005
Geir Ágústsson kl. 14:22
17. janúar 2006
Skondin túlkun á mætingu
Óneitanlega er skondið að lesa eftirfarandi skrif,
Ég fór síðastliðið laugardagskvöld í Höllina ásamt þúsundum annarra til að taka afstöðu gegn frekari virkjunum og stóriðjuframkvæmdum á Íslandi. (#)eftir að hafa lesið þennan pistil um sama tónlistarviðburð. Lýsandi tilvitnun úr seinni pistil, skondinn fyrir þá sem hafa lesið báða: Á tónleikana kom þriðjungur þess fjölda sem fór á tónleika Duran Duran í Egilshöll í fyrrasumar og það segir ekki neitt um skoðanir á öðru en tónlist.
Geir Ágústsson kl. 15:18
11. janúar 2006
Áskorun til 365
Deiglan fór af stað með rafræna undirskriftasöfnun undir áskorun til blaðamanna, ritstjórnar og útgefenda DV. Farið er fram á að vinnubrögð blaðsins verði endurskoðuð og það axli svokallaða samfélagslega ábyrgð. Auðvitað er svona undirskriftasöfnun til lítils og ekki besta leiðin til að senda skilaboð um hvernig blaðið á að reka. Bestu skilaboðin eru að kaupa hvorki blaðið né lesa það. En hver veit, kannski mun áskorunin hafa áhrif á 365. Hvet fólk til að skrifa undir.
Sævar Guðmundsson kl. 14:56
10. janúar 2006
365 ættu að hugsa sig um
Í dag svipti maður sig lífi í kjölfar umfjöllunar DV um hann. Maðurinn sem um ræðir var sakaður um kynferðisafbrot. Ekki var búið að fjalla um ásakanirnar fyrir dómstólum, og því alls ekki víst að þær hafi verið á rökum reistar. Þrátt fyrir að sekt mannsins hafi ekki verið sönnuð, voru þessar ásakanir birtar ásamt nafni og mynd mannsins á forsíðu DV. Þessi vinnubrögð DV eru auðvitað ekki ný af nálinni. Nú þegar DV hefur drifið mann til sjálfsmorðs hljóta eigendur og stjórnendur 365 prentmiðla að velta fyrir sér hvort rétt sé að halda blaðinu úti með þeim hætti sem nú er gert.
Sævar Guðmundsson
fyrrv. blaðamaður á DV (til mjög skamms tíma)
Sævar Guðmundsson kl. 20:28
9. janúar 2006
Að setja hámark á "ofurlaun"
Þessa dagana ræða menn laun og greiðslur til stjórnenda fyrirtækja. Gott og vel. Umræða um slíkt er mikilvæg til þess að finna rétt verð á markaði. En það er fráleitt að ræða þau mál á þeim nótum að verð sem fyrirtæki greiða, í þessu tilfelli til æðstu stjórnenda fyrirtækja, sé of hátt og því þurfi stjórnvöld að grípa til aðgerða. Það er eins og menn geti aldrei lært að það er ekki hægt að fikta í verðlagningu á markaði án þess að valda skaða.
Segjum sem svo að stjórnmálamenn setji eitthvað hámark á greiðslur til stjórnenda. Hvað gerist þá? Jú, það verður til skortur. Búast menn við að önnur lögmál gildi um stjórnendamarkað en aðra markaði? Hámarksverð leiðir alltaf til skorts á vöru, sé það lægra en jafnvægisverð. Ef menn mega ekki borga seljanda vöru eða þjónustu jafnvægisverð, þá verður einfaldlega minna um seljendur. Í þessu tilviki verður minna um hæfa stjórnendur, þó að eflaust verði alltaf hægt að manna störfin. En besta fólkið fæst ekki.

Sævar Guðmundsson kl. 11:47
Kosningar framundan
Nú er greinilegt að kosningar eru framundan í sveitafélögum landsins. Þetta veldur mismunandi viðbrögðum hjá sveitastjórnum landsins. Sumar gefa eftir fjárþörf sína með því að lækka útsvar eða ýmis gjöld á íbúa sína. Aðrar henda pening í átt að háværustu þrýstihópunum og vona að þeir og aðrir þegi. Ljóst er að fyrri aðferðin er mun betri þegar til lengri tíma er litið. Þeir sem beita þeirri aðferð að borga fyrir þögn eru ekki að lækna nein mein eða eyða deilumálum heldur plástra grundvallargalla á opinberri stjórnsýslu. Hann er sá að hið opinbera er hvorki neytenda- né markaðsknúið fyrirbæri heldur agatæki og samfélagsmótari.
Leikskólakennarar í Reykjavík þegja kannski ef þeir fá stærri hluta af launum annarra í sína vasa rétt fyrir kosningar. Framtíðarlausn á launamálum leikskólakennara er hins vegar sú sama og í öðrum atvinnugreinum í harðri samkeppni um vinnuafl, þ.e. að gera leikskóla háða ánægju viðskiptavina sinna en ekki aðgangi að biðstofu borgarstjóra. Meira að segja sósíalistarnir í Danmörku hafa áttað sig á því að einstaklingsmiðuð launakjör eru leiðin til árangurs þótt rekstrarforminu sé að öðru leyti haldið í gíslingu [hins] opinbera. Íslendingar hafa engu ástæðu til að vera kaþólskari en páfinn þegar kemur að tröllatrú á stjórnmálamönnum og vantrú á stjórnendum frjálsra fyrirtækja.
Birtist áður í DV í seinustu viku.
Geir Ágústsson kl. 08:45
4. janúar 2006
Álitsgjafar vinstrisins/NFS
Í tilefni að nýju ári voru nokkrir aðilar fengnir sem álitsgjafar af NFS fréttastöðinni. Ég var svo sem sammála sumum þarna en ég saknaði einhvers sem mætti kalla til hægri í stjórnmálum. Það var nú einhver stelpa þarna sem mig minnir að tengist Sjálfstæðisflokknum, en það var allt og sumt. Flest allir álitsgjafarnir ef ekki allir voru sem sagt miðjumoðarar eða öfga-vinstrimenn. Ekki beinlínis góð vinnubrögð að mínu mati.
Fannar Jónsson kl. 19:29
2. janúar 2006
Ofurlaun
Ágúst Ólafur Ágústsson var spurður áðan í Kastljósi hvað væru eðlileg laun stjórnenda. Ágústi fannst þær upphæðir sem fyrrum stjórnendur FL Group fengu ekki eðlilegar, en auðvitað á að borga stjórnendum vel sagði hann.
Ég spyr, er ekki eðlilegast að þeir sem borga viðkomandi laun ákveði það? Ef þessir litlu hluthafar sem fá engu ráðið eru óánægðir með launakjör stjórnenda þá geta þeir einfaldlega selt hlut sinn. En svo er eitthvað sem segir mér að þeir sem ráða yfir meirihluta í fyrirtækjum þyki jafn vænt um fé sitt og þeir sem ráða yfir litlum hlut. Báðir fjárfesta í von um góða ávöxtun og ef mig minnir rétt hefur FL Group gengið ágætlega að undanförnu. Getur verið að launasamningar stjórnenda hafi haft einhver áhrif á gengi fyrirtækisins? Svo má vel vera að þessi laun sem stjórnendur eru að fá vegna starfsloka eða árangurs, séu of há. Það er þá vinnuveitandinn sem tapar á því.
Hvað myndi Ágúst segja ef Arnaldur Indriðason slægi í gegn erlendis og seldi gríðarlega á fimm mánaða skeiði og hagnaðist um 130 milljónir króna? Ekki eðlilegt?
Fannar Jónsson kl. 20:46