« Norðurlandaráð | Aðalsíða | Landbúnaður og illska »

29. október 2005

Fíkniefni og framtíðin

Í nýlegu tölublaði Foreign Policy er grein eftir Peter Schwartz, þar sem hann fjallar um líklega stöðu fíkniefna eftir 35 ár. Peter heldur að stríðinu gegn fíkniefnum verði þá lokið, ekki vegna þess að því var tapað eða það unnið, heldur vegna þess að þá verða þau fíkniefni sem við þekkjum í dag horfin. Í staðinn verða komin sérhönnuð efni sem hvorki verða ávanabindandi né skaðleg. Líklega verða þessi efni dýr og því má vera að fátækt fólk haldi sig við „hefðbundin fíkniefni.“ Peter heldur að eftir 35 ár verði það ekki bara rangt að banna fíkniefni, heldur nær ómögulegt, því ekki verði hægt að skilgreina hvað teljist fíkniefni og hvað ekki. Þegar slæmar afleiðingar notkunar efnanna eru farnar, er þá einhver ástæða í að banna þau?

* * *

The Economist ítrekaði árið 2001 afstöðu sína til fíkniefnabannsins. Blaðið rökstyður afstöðu sína með rökum af tvennum toga, réttlætis- og nytjarökum. Réttlætisrökin eru tekin frá John Stuart Mill, að hver og einn eigi að ráða yfir sjálfum sér. Nytjarökin eru þau, að telja bannið og afleiðingar þess verra en efnin sjálf.

Mikilvægt er í umræðu um fíkniefnabannið að gæta að tvennu. Í fyrsta lagi er ótækt að taka umræðu um bannið á grundvelli meints skaðleysis þeirra. Skaðinn sem af notkun efnanna hlýst er af flestu menntafólki óumdeildur. Hitt er, eins og Economist bendir á, að flókið mál og erfitt er að lögleiða fíkniefni. Málið er erfitt á alþjóðavettvangi, ef lítið eða fámennt svæði leyfir fíkniefni má búast við seguláhrifum, og svo má lengi telja.

Lögleiðing fíkniefna er ekki töfrapatentlausn. Ég held hinsvegar að lítill árangur náist með því að leita í fleiri rassgötum að fíkniefnum.

Gylfi Ólafsson kl. 23:55